عنوان کتاب : خطبه توحیدیه خطبه امام رضا(ع) با ترجمه و شرح علامه مجلسی(ره)
جستجو در Lib.ir

خطبه توحیدیه خطبه امام رضا(ع) با ترجمه و شرح علامه مجلسی(ره)

اثر حاضر، عکسی از نسخه خطی ترجمه و شرح علامه مجلسی از خطبه توحیدیه حضرت امام رضا(ع) است که در کتابخانه آستان قدس رضوی ثبت شده است.این نسخه را عبدالله بن محمد طباطبایی، از خوشنویسان قرت ۱۲ ه ق کتابت کرده است.
به نظر می رسد این خطبه در مجلس مامون و قبل از موضوع ولایت عهدی بیان شده است.علت ایراد این خطبه در حقیقت آزمودن امام بوده است؛ زیرا هنگامی که مامون قصد واگذاری ولایت عهدی به ایشان را داشت، با مخالفت اطرافیان روبه رو شد، چرا که از دید اینان امام تجربه حکومت داری را نداشت و تصمیم مامون را غلط می پنداشتند.اینان برای اثبات ادعای خود از مامون خواستند تا امام را فراخواند و با پرسش از امام، دانش ایشان را بیازمایند.
در این خطبه به مفاهیمی بنیادین درباره شناخت خدا و تبیین نگرش توحیدی پرداخته شده و مباحثی عقلی و فلسفی در این باره به بحث کشیده شده است. موضوعاتی چون شناخت خدا و تناسب عبادت با آن؛ نفی صفات از ذات الهی؛ راههای نادرست شناخت خدا(تشبیه ، تمثیل و ..) برداشت های شخصی غلط درباره شناخت خدا؛ راههای درست شناخت خدا(توجه به آفرینش، فطرت)؛ آسیب شناسی شناخت خدا(عادت کردن به امور مادی و ..)؛ نام های خدا؛ نتیجه گیریهای نادرست درباره شناخت خداو .. از مباحث این خطبه است.