( 64 )
۰.وَ آتَيْتُمُ الزَّكاةَ .
۰.و زكات را پرداختيد ...
توضيح واژه ها
أتَىَ : داد ، پرداخت كرد . ۱
الزَّكاة : طهارت، پاكى، رشد، نموّ ؛ نوعى ماليات اسلامى كه باعث پاك شدن مال مى شود . ۲
شرح
واژه «زكات» ، معانى متعدّدى ، مانند طهارت، پاكى، رشد، نموّ و شكوفايى دارد و در قرآن كريم ، بيش از پنجاه بار از ريشه «زَكَوَ» ، كلماتى مانند «زكات»، «تزكّى»، «يزكّيهم» و ... مشتق شده است كه هر كدام ، معناى ويژه خود را دارند . ۳ اين واژه در قرآن ، بيش از سى بار ۴ به معناى انفاق و حقوق مالى به كار رفته است و در نُه آيه ، به معناى مالياتى اسلامى است كه در صورت وجود داشتن شرايط آن ، بايد پرداخته شود و سرپيچى از پرداخت آن ، گناهى بزرگ محسوب مى شود .
پيوند زكات و نماز
زكات و نماز ، در بسيارى از آيات و روايات ، همنشين هم اند و در 26 آيه قرآن ، «زكات» همراه با «نماز» آمده است . اين همنشينى ، بيانگر نوعى پيوند ناگسستنى ميان
1.«آتاه أى أعطاه» (لسان العرب ، ج ۱۴ ، ص ۱۷) .
2.«زكاة المال معروفة و هو تطهيره... الزكاة ما أخرجته من مالك لتطهّره به... الزكاة : صفوة الشى ء» (لسان العرب ، ج ۱۴ ، ص ۳۵۸) .
3.ر . ك : سوره بقره ، آيه ۴۳، ۸۳، ۱۱۰ ، ۱۷۷ و ۲۷۷ ؛ سوره نساء ، آيه ۷۷ و ۱۶۲ ؛ سوره مائده ، آيه ۱۲ و ۵۵ ؛ سوره اعراف ، آيه ۱۵۶ ؛ سوره توبه ، آيه ۵ ، ۸ و ۱۱ .
4.ده آيه در مكه و بيست آيه در مدينه نازل شده است.