8. تلید بن سلیمان
وی حدیثی در فضائل فاطمه زهرا علیها السلام نقل میکند۱ ؛ سیوطی آن را از کتاب فضائل فاطمه ابن شاهین ۲ و تاریخ مدینة دمشق ابن عساکر ۳ نقل میکند. اگر چه ابن حجر او را رافضی و ضعیف میداند ۴ لکن أحمد و عجلی اشکالی در نقل حدیث از او نمیبینند ۵. وی از نظر رجال شیعه مهمل است.۶
نکته: سیوطی طرق دیگری برای حدیث ذکر میکند که فقط به ضعف آنها اشاره میکند و حرفی از وضع به میان نمیآورد.
9. موسی بن قیس الحضرمی
او حدیثی در مخالفت پیامبر صلی الله علیه و آله با درخواست أبو بکر و عمر برای ازدواج با فاطمه زهرا علیها السلام نقل میکند ۷.
سیوطی اتهام عقیلی در رفض و غلو او را نمیپذیرد و وثاقت او را از ابن معین حکایت میکند لکن نمیپذیرد که حجر بن عنبس از پیامبر روایتی داشته باشد و در نهایت به کلام عقیلی باز میگردد و احادیث موسی را پست و باطل میخواند.
در نقد کلام مؤلف باید گفت:
اولاً: با پذیرش ادعای ایشان حدیث مرسل است نه موضوع؛ پس ذکر حدیث بر خلاف اهداف تألیف کتاب است.
ثانیاً: حجر ثقة و صحابی است.۸
1.. عن ابن مسعود قال قال رسول الله إن فاطمة أحصنت فرجها فحرمها الله وذريتها على النار. اللآلی المصنوعة: ج۱، ص۳۶۶.
2.سیوطی، پیشین، ج۱، ص۱۴، ح۱۱
3.سیوطی، پیشین، ج۱۴، ص۱۷۴، ذیل ترجمۀ الحسین بن علی بن ابی طالب علیهم السلام
4.تقریب التهذیب، ج۱، ص۱۴۲، رقم ۷۹۹
5.میزان الاعتدال، ج۱، ص۳۵۸، رقم ۱۳۳۹؛ الثقات، ج۱، ص۲۵۷، رقم ۱۸۴
6.. لم نقف لأحد من علمائنا علی جرحه و لا تعدیله. نقد الرجال: ج۱، ص۳۰۵، شماره ۸۱۸.
7.سیوطی، پیشین، ج۱، ص۳۳۴
8.. حجر بن العنبس ويقال له بن قيس يكنى أبا السكن ويقال أبو العنبس الحضرمي الكوفي. ذكره الطبراني في الصحابة وابن حبان في ثقات التابعين وقال ابن معين: شيخ كوفي ثقة مشهور وله رواية عن علي وغيره.وأخرج له البخاري في جزء رفع اليدين وأبو داود والترمذي. الإصابة فی معرفة الصحابة: ج۲، ص۱۴۳، شماره ۱۹۶۲. اگرچه برخی اثبات صحابی بودن وی را نپذیرفتهاند. ابن عبد البر می گوید: لم یر النبیصلی الله علیه و آله و لکنه آمن به فی حیاته.... هو معدود فی کبار التابعین. الإستیعاب: ج۱، ص۳۳۳ و ۳۳۳. أبو العنبس در حدود سال ۹۰ هجری در گذشته است. الوافی بالوفیات: ج۱۱، ص۲۴۷.