شرح ديگرى است بر ديوان امام على عليه السلام . مؤلف به «حسينى» تخلص مى كند و در اين شرح از كتابهاى: محيى الدين عربى ، سهروردى ، احياء العلوم غزالى ، اخلاق ناصرى ، و از اشعار: مولوى ، حافظ ، قاسم انوار و جامى نقل نموده است . وى پيش از شروع به شرح ديوان به عنوان مقدمه ، حديث حقيقت كميل و حديث «أنا النقطة التى تحت الباء» را شرح كرده است. وى پس از آن يك يا چند بيت را نقل كرده و به ترجمه فارسى آن پرداخته و پس از آن همان معنى و مراد بيت را در يك رباعى فارسى انشا نموده و در ذيل آن ، با عنوان «اشراق» به شرح عرفانى آن بيت يا بيتها پرداخته است. او در اين شرح بسيارى از ابيات خود را نيز آورده است .
[منزوى: 5/3468] آغاز: الحمد للّه الذى هدانا طريق حقيقة كل شى ء كل هو ... رباعيه:

پيدا و نهان و غايب و حاضر اوست طغراى نشان مظهر و ظاهر اوست
زآن جسم كه در چشم تو است ار نگرى بينى به يقين كه اول و آخر اوست

نسخه ها:

10514/1 . قم ، مرعشى: 9411 ، عنوان معرفى: شرح حديث حقيقت ، از آخر افتادگى دارد ، آغاز: برابر نمونه ، نسخ ، احمد ، قرن 10 ق ، رساله دوم مجموعه ، «281پ ـ337پ» 57 برگ [فهرست مرعشى: 24/184].
10515/2 . تهران ، مجلس شوراى اسلامى: 1114 ، آغاز: ما من دابة إلا هو آخذ بناصيتها إن ربى على صراط مستقيم ... اما بعد بنده كمترين ، نستعليق ، يار محمد سرندى ، 1027ق ، 101+83 برگ [فهرست مجلس: 3/361].
10516/3 . قم ، مرعشى: 9797 ، عنوان معرفى: شرح حديث حقيقت ، آغاز برابر نمونه ، نستعليق ، شيخ محمد ، 27 رجب 1089ق ، 84 برگ [فهرست مرعشى: 25/128].
10517/4 . قم ، سيد مهدى لاجوردى: بدون شماره ، آغاز: برابر نمونه ، نستعليق ، شيخ محمد ، 27 رجب 1089ق [آشنايى با چند نسخه خطى: 115].

10508/89 . تهران ، معارف: 137 ، نستعليق ، بدون نام كاتب ، بدون تاريخ كتابت ، 401 برگ [فهرست معارف: 1/171].

1902 . شرح ديوان امام على عليه السلام(فارسى)

از: مؤلف ناشناخته

نسخه هايى از شروح فارسى ديوان امام على عليه السلام است كه شارحان آنها مشخص نيست.

نسخه ها:

10509/1 . تهران ، ملك: 5735 ، افتادگى دارد ، نستعليق ، بدون نام كاتب ، قرن 10ق ، 76 برگ [فهرست ملك: 3/508].
10510/2 . يزد ، وزيرى: 3728 ، عنوان معرفى: شرح بعض اشعار امير المؤمنين عليه السلام ، نستعليق ، محمود بن هدايت اللّه شريف ، 1016ق ، رساله سوم مجموعه [فهرست كتاب خانه وزيرى: 5/1766].
10511/3 . قم ، مرعشى: 8577 ، از اول افتادگى دارد ، آغاز: از ثانى و حذف خبر عيسى در بيت ثانى براى اشعار به اطلاع حق تعالى ، نسخ ، بدون نام كاتب ، 7 ربيع الثانى 1057ق ، 128 برگ [فهرست مرعشى: 22/153].
10512/4 . تهران ، دانشگاه تهران: 4411 ، آغاز: بسمله انتخبت هذه الأبيات من ديوان ... أمير المؤمنين ، نستعليق ونسخ ، بدون نام كاتب ، قرن 12ق ، 71 برگ [فهرست دانشگاه تهران: 13/3374].
10513/5 . تهران ، دانشگاه تهران: 4251 ، آغاز: قوله عليه السلام الناس من جهة التمثال اه انسان كه ، نستعليق ، بدون نام كاتب ، قرن 14ق ، تأليف يكى از متأخران ، عبارتى هم از سيد جعفر كشفى آمده ، 84 برگ [فهرست دانشگاه تهران: 13/3222].

1903 . شرح ديوان أمير المؤمنين عليه السلام(فارسى)

از: حسين بن اسماعيل حسينى ، مير (قرن 10ق)