55 ـ روانشناسى
1
۰.امام على عليهالسلام:
اَلنّاسُ كَالشَّجَرِ شَرابُهُ واحِدٌ وَثَمَرُهُ مُخْتَلِفٌ؛۱
۰.مردم همانند درختاناند كه آبشان يكى است و ميوههايشان گوناگون.
2
۰.امام على عليهالسلام:
اَلنّاسُ إلى أشْكالِهِمْ أَمْيَلُ؛۲
۰.مردم به همانند خود، بيشتر تمايل دارند.
3
۰.امام صادق عليهالسلام:
اَلنَّوْمُ راحَةٌ لِلْجَسَدِ وَالنُّطْقُ راحَةٌ لِلرّوحِ وَالسُّكوتُ راحَةٌ لِلْعَقْلِ؛۳
۰.خواب، آرامبخش جسم است، سخن گفتن آسايش روح است و سكوت، سبب راحتى عقل است.
4
۰.امام على عليهالسلام:
إِنَّ لِلْقُلوبِ شَهْوَةً وَكَراهَةً وَإِقْبالاً وَإِدْبارً فَأْتوها مِنْ إِقْبالِها وَشَهْوَتِها، فَإِنَّ الْقَلبَ إِذا اُكْرِهَ عَمِىَ؛۴
۰.دلها را حالتِ خواستن و ناخواستن و روى آوردن و پشت كردن است. از راه خواستهها و تمايلات سراغ قلبها برويد، چرا كه اگر دل را به كارى مجبور كنند، كور مىشود.
5
۰.امام على عليهالسلام:
مَنْ لَمْ يُحْسِنْ ظَنَّهُ اسْتَوْحَشَ مِنْ كُلِّ أَحَدٍ؛۵
۰.آن كس كه گمان خود را نيكو نسازد (و بدبين باشد) از هر كسى وحشت مىكند.
6
۰.امام على عليهالسلام:
اَلنّاسُ أعْداءُ ماجَهِلوا؛۶
۰.مردم، با آنچه نمىدانند دشمناند.
7
۰.امام على عليهالسلام:
خَوافِى الأَْخْلاقِ تَكْشِفُهَا الْمُعاشَرَةُ؛۷
۰.خصلتها و اخلاق پنهان را، معاشرت آشكار مىسازد.
8
۰.امام صادق عليهالسلام:
رَجُلاً يَسْأَلُ اَبا عَبدِ اللّهِ عليهالسلام فَقالَ: الرَّجُلُ يَقولُ أَوَّدُكَ، فَكَيْفَ أَعْلَمُ أَنَّهُ يَوَدُّنى؟ فَقالَ: اِمْتَحِنْ قَلْبَكَ، فَإنْ كُنْتَ تَوَدُّهُ فَإنَّهُ يَوَدُّكَ؛۸
۰.شخصى از امام صادق عليهالسلام پرسيد: گاهى به من گفته مىشود: دوستت دارم. از كجا بدانم كه (راست مىگويد و) دوستم دارد؟ حضرت فرمودند: قلب خودت را بيازماى، پس اگر تو او را دوست دارى، بدان كه او نيز تو را دوست دارد.
9
۰.رسول اكرم صلىاللهعليهوآله:
بِمَوْتِ النَّفْسِ تَكونُ حَياةُ الْقَلْبِ وَبِحَياةِ الْقَلْبِ الْبُلوغُ إِلَى الاِسْتِقامَةِ؛۹
۰.زيرا پاگذاشتن هوا و هوس، دل را زنده مىكند و زنده دلى، سبب استقامت است.
10
۰.امام صادق عليهالسلام:
مَنْ ساءَ خُلْقُهُ عَذَّبَ نَفْسَهُ؛۱۰
۰.هر كس بداخلاق باشد، خودش را شكنجه و آزار مىدهد.
1.۱. غررالحكم ۲/۱۳۶/۲۰۹۷
2.۲. بحارالأنوار۷۸/۹۲/۱۰۰
3.۳. منلايحضرهالفقيه۴/۴۰۲/۵۸۶۵
4.۴. نهج البلاغه حكمت ۱۹۳
5.۵. غررالحكم ۵/۴۴۲/۹۰۸۴
6.۶. نهج البلاغه حكمت ۴۳۸
7.۷. غررالحكم۳/۴۶۶/۵۰۹۹
8.۸. كافى ۲/۶۵۲/۲
9.۹. مستدركالوسايل۱۱/۲۲۶/۱۲۸۱۳
10.۱۰. كافى ۲/۳۲۱/۴