۰.13787.الإمامُ عليٌّ عليه السلام : إذا أرذَلَ اللّه ُ عَبدا حَظَرَ عَلَيهِ العِلمَ . ۱
بيان :
قالَ ابنُ أبي الحَديدِ : أرذَلَهُ : جَعَلَهُ رَذلاً ، و كانَ يقالُ : مِن عَلامَةِ بُغضِ اللّه ِ تَعالى لِلعَبدِ أن يُبَغِّضَ إلَيهِ العِلمَ .
و قالَ الشاعرُ : 0 شَكَوتُ إلى وكيعٍ سُوءَ حِفظي
فأرشَدَني إلى تركِ المَعاصي 0
0 و قالَ لأنّ حِفظَ العِلمِ فَضلٌ
و فَضلُ اللّه ِ لا يُوتيهِ عاصي ۲ 0
(انظر) عنوان 548 «التوفيق».
2785
العِلمُ أصلُ كُلِّ خَيرٍ
۰.13788.رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله : العِلمُ رَأسُ الخَيرِ كُلِّهِ ، و الجَهلُ رَأسُ الشَّرِّ كُلِّهِ . ۳
۰.13789.الإمامُ عليٌّ عليه السلام : العِلمُ أصلُ كُلِّ خَيرٍ ، الجَهلُ أصلُ كُلِّ شَرٍّ . ۴
۰.13787.امام على عليه السلام : هر گاه خداوند [بخواهد ]بنده اى را پست گرداند، او را از علم بى بهره سازد.
توضيح :
ابن ابى الحديد مى نويسد: «ارذله» يعنى او را فرومايه و پست گردانيد. گفته مى شد: از نشانه هاى بغض خداوند بزرگ از بنده اش اين است كه علم را مبغوض او مى سازد.
شاعر گفته است: 0از كم حافظگى خود نزد وكيع ۵ شكايت كردم
او مرا به ترك گناهان راهنمايى كرد0
0و گفت: چون حفظ علم و دانش فضل [الهى] است
و فضل خداوند به هيچ گنهكارى عطا نمى شود. 0
2785
دانش ريشه همه خوبيهاست
۰.13788.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : دانايى، سر همه خوبيهاست و نادانى سر همه بديها.
۰.13789.امام على عليه السلام : دانايى، ريشه هر خوبى است؛ نادانى ريشه هر بدى است.
1.نهج البلاغة : الحكمة ۲۸۸.
2.شرح نهج البلاغة: ۱۹/۱۸۲.
3.بحار الأنوار : ۷۷/۱۷۵/۹.
4.غرر الحكم : ۸۱۸ ، ۸۱۹.
5.احتمالاً مراد وكيع بن سلمة بن زهير بن اياد باشد ـ مجمع البحرين.