• در روایت دیگری از امام سجاد علیه السلام نقل شده است که آن حضرت فرموده که در ابتدای ماه رمضان به این امید که شب قدر را درک کند، صدقه میدهد. از آنجایی که این روایت با مسلمات شیعه _ که امام را آگاهترین افراد به زمان شب قدر میداند _ در تضاد است، از این رو، در تأویل این روایت وجوهی را از قبیل اقتدای شیعیان به ایشان در صدقه دادن برای درک شب قدر، تقیه و یا مخفی کردن دانستهها یا اعتقادات شیعیان از دشمنانشان ذکر کرده است:
رويناه و رأيناه في كتاب علي بن إسماعيل الميثمي في كتاب أصله، عن علي بن الحسين _ عليهما السلام _ : كان إذا دخل شهر رمضان تصدّق في كلّ يوم بدرهم، فيقول: لعلّي أصيب ليلة القدر.
أقول: اعلم انّ مولانا زين العابدين علیه السلام كان اعرف أهل زمانه بليلة القدر، و هو صاحب الأمر في ذلک العصر و المخصوص بالاطّلاع علی ذلک السر. و لعلّ المراد بصدقته كلّ يوم من الشّهر ليقتدي به من لم يعلم ليلة القدر في فعل الصدقات و القربات كلّ يوم من شهر رمضان، ليظفر بليلة القدر و يصادفها بالصّدقة و فعل الإحسان.
أقول: و لعلّ مراد مولانا علي بن الحسين _ عليهما السلام _ إظهار ان يتصدّق كلّ يوم بدرهم، ليستر عن الأعداء نفسه، بأنّه ما يعرف ليلة القدر، لئلا يطلبوا منه تعريفهم بها، فقد كان في وقت تقيّة من ولاية بني أميّة.
أقول: و لعلّ مراده علیه السلام ان يخذل اعداءه أن يعلموا علی ما ظهر من شيعته، من انّ ليلة القدر في إحدی ثلاث ليال: تسع عشرة منه، أو إحدی و عشرين، أو ثلاث و عشرين، عقوبة للاعداء لعداوتهم۱.
• مورد دیگر روایاتی است که سجع در دعا را مکروه میشمارد و از طرفی آشکارا مشاهده میشود که بسیاری از دعاها دارای سجعاند. وی اولاً بیان میکند که ممکن است این روایات صحیح نباشند، اما در صورتی که فرض کنیم روایات صحیح هستند، باید متن روایات را به یکی از صورتهای زیر تأویل برد: از جمله این که اشاره روایات نه به هر سجعی، بلکه سجع از روی تکلف باشد و یا اشاره به سجعی است که به قصدی غیر الهی انشا شده باشد و یا خالی از آداب لازم در قرآن و سنت باشد:
ربما يكون الدعاء الذي ننشئه كالمنثور و القرائن و السجع و عسی أن يوجد في بعض الروايات أن السجع في الدعاء و غيره مكروه و لعل تأويل ذلک إن صحت الرواية أن يكون السجع عن تكلف أو لغير الله أو قاصراً عن آداب السنة و الكتاب لأننا رأينا و روينا أدعية كثيرة عن النبي صلی الله علیه وآله و الأئمة _ عليهم أفضل الصلاة و السلام _ علی سبيل السجع و النثر و ترتيب الكلام و في صحائف مولانا زين العابدين علیه السلام كثير مما ذكرناه و في القرآن الشريف آثار كثيرة علی نحو ما وصفناه۲.
1.همان، ج۱، ص۱۵۰ _ ۱۵۱
2.الأمان من أخطار الأسفار و الأزمان، ص۲۹