واکاوی روایات علم اهل بیت به «ما کان و ما یکون» و نقد انگاره غلو آمیز بودن آنها

نشریه : علوم حدیث

نویسنده : پديدآورنده : داوود افقی

چکیده :

روایاتی در منابع حدیثی شیعه از جمله «کافی» و «بصائرالدرجات» نقل شده که در آنها اهل بیت(علیهم السلام) بر آگاهی خود از «ما کان و ما یکون» و یا «ما مضی و ما بقی الی یوم القیامة» خبر داده‌اند. ظاهر عبارات نشان از گستردگی و وسعت این آگاهی دارد. در اغلب روایات، عبارت «ما کان و ما یکون» در کنار عباراتی چون «آگاهی از آسمان‌ها و زمین» و «علم به بهشت و دوزخ» همراه شده است و به نظر می‌رسد ائمه(علیهم السلام) درصدد بیان گستره و محدوده وسیعی از آگاهی برای خود بوده‌اند و با کنار هم قرار دادن این عبارات می‌خواستند، احاطه علمی خود بر حقایق عالم را گوشزد کنند.برخی به این روایات به دیده تردید و انکار نگاه و آنها را حاصل تلاش غالیان قلمداد می‌کنند. پژوهه فرارو به واکاوی این روایات به لحاظ ثبوتی و اثباتی پرداخته و با بررسی دلایل معارض ، انگاره غلوآمیز بودن آنها را رد نموده است.