محل دفن سرهای اصحاب امام حسین(ع)

پرسش :

محل دفن سرهای اصحاب امام حسین(ع) کجاست؟



پاسخ :

گزارش های مشهور، حاكی از آن است كه علاوه بر سر مطهّر امام حسین علیه السلام ، سر سایر شهدای كربلا نیز از كوفه به شام، فرستاده شده است؛[۱]اما درباره مكان دفن آنها، گزارش معتبری وجود ندارد .

گفتنی است كه در گزارش وقایع مربوط به انتقال اهل بیت امام حسین علیه السلام از كربلا به كوفه وشام وحاضر نمودن آنان در مجلس یزید، تنها از سر مطهّر امام علیه السلام سخن به میان آمده و هیچ اشاره ای به سرهای سایر شهدا نیست .[۲]مرحوم سید محسن امین در أعیان الشیعة می گوید :

بعد از سال ۱۳۲۱ هجری قمری، در آرامگاه مشهور به «باب الصغیر» در دمشق ، مقبره ای را دیدم كه بر سر درِ آن، سنگی نصب بود و روی آن، این نوشته بود : «این جا محلّ دفن سرهای عباس بن علی و علی اكبر بن حسین و حبیب بن مُظاهر است» . پس از دو سال، این مقبره خراب و بازسازی شد و آن سنگ، برداشته شد و در داخل مقبره ضریحی ساختند و نام های بسیاری از شهیدان كربلا را بر آن نوشتند ؛ اما حقیقت، این است كه آن مقبره، بر حسب آنچه بر سر درِ آن بود ، منسوب به آن سه سر شریف است و به گمان قوی ، انتسابش به آن سرهای شریف نیز صحیح است ؛ چرا كه سرهای شهیدان، پس از حمل شدن به دمشق و گردانده شدن در شهر و برآورده شدن هدف یزید (دایر بر پیروزی و زهر چشم گرفتن از مردم و خنك شدن دلش) ، به ناچار بایستی در یكی از گورستان های شهر ، دفن می شدند كه از میان آنها، این سه سر، در آرامگاه باب الصغیر، مدفون شده اند و جای دفنشان حفظ شده است، و البته حقیقت را خدا می داند .[۳]

بنابر این، هر چند مكانی كه در باب الصغیر دمشق در حال حاضر به عنوان مدفن سر شهدا معروف گردیده، لااقل در مورد تعدادی از آنان قابل قبول است، لیكن دلیل روایی یا تاریخی قاطع و روشنی بر این انتساب، وجود ندارد.


[۱]ر . ك : ص ۲۹ (فصل چهارم / فرستاده شدن سرهاى شهدا به سوى يزيد) .

[۲]ر . ك : ص ۲۱۹ (فصل هفتم :از كوفه تا شام).

[۳]أعيان الشيعة : ج ۱ ص ۶۲۷ .



پاسخگو : بخش پاسخ گویی پایگاه حدیث نت