عنوان کتاب : نامه ها و پیمان های سیاسی حضرت محمد(ص) و اسناد صدر اسلام
پديدآورنده : محمد حمیدالله
مترجم : سید محمد حسینی
محل نشر : تهران
ناشر : سروش
نوبت چاپ : دوم
تاریخ انتشار : 1377ش
تعداد جلد : 1
تعداد صفحه : 800
قطع : وزیری
زبان : فارسی
جستجو در Lib.ir

نامه ها و پیمان های سیاسی حضرت محمد(ص) و اسناد صدر اسلام

این اثر، ترجمه ای است از کتاب مجموعة الوثائق السیاسیة للعهد النبوی که شامل نامه ها، پیمان نامه ها، بیعت نامه ها و امان نامه های پیامبر اعظم(ص) پیش و پس از هجرت می شود. نویسنده با بهره گیری از کتاب های تاریخی، ۳۷۴ سند از سندهای صدر اسلام، از آغاز بعثت تا سال چهلم هجری را بررسی کرده است.

همچنین تصویر بعضی از نامه ها از جمله نامه های پیامبر به نجاشی (پادشاه حبشه)، هراکلیوس، مُقوقس، خسرو پرویز (پادشاه ایران)، منذر بن ساوی (فرمانروای بحرین) را آورده است.

این اثر، در چهار بخش نگارش یافته است:

در بخش نخست، نویسنده به پیمان های پیامبر در مکه و نامه های آن حضرت پرداخته که از آن میان می توان به این عنوان ها اشاره کرد: نامه به نجاشی، تحریم اقتصادی پیامبر اعظم(ص) و خویشاوندانش از سوی قریش، پیمان عقبه، نصب مصعب برای اقامه نماز جمعه و امان نامه به سُراقه.

بخش دوم نیز که محور اصلی کتاب است، ده ها سند در زمینه های گوناگون را در برمی گیرد. این پیمان ها و فرمان ها پس از هجرت پیامبر اعظم(ص) به مدینه و تا آخرین روزهای عمر آن حضرت را شامل می شود. نمونه هایی از این سندها عبارتند از: سند صلح مدینه، سند حریم مدینه، نامه های ابوسفیان به پیامبر اعظم(ص)، صلح حدیبیه، نامه به سران کشورها از جمله نجاشی، پادشاه ایران، قیصر روم، حاکم عمان، نامه به سران قبیله ها، افراد و پیروان ادیان تا حجة الوداع.

بخش سوم، نامه ها و اسناد دوران حکومت خلفا درباره عزل و نصب ها، تعیین کارگزاران و دستورالعمل های اداری و مالی است. از جمله می توان به نامه های عثمان به علی علیه السلام هنگامی که در محاصره شورشیان قرار داشت و صلح نامه معاویه با علی علیه السلام در جنگ صفین اشاره کرد.

بخش چهارم که به صورت مختصر در پیوست کتاب آمده، شامل چند نامه از پیامبر اکرم(ص) و خلفا برای هم دردی و تسلیت به افرادی از پیروان دیگر ادیان و احکام کارگزاران است.

نویسنده در پایان، فهرستی از واژه ها و اصطلاحات به کار رفته در این نامه ها و پیمان ها را همراه با فهرست اعلام و منابع و سندهای کتاب آورده است.