امام صادق علیه السلام
إذا حَزَنكَ أمرٌ مِن سُلطانٍ أو غَيرِهِ فأكْثِرْ مِن قَولِ : «لا حَولَ و لا قُوّةَ إلاّ باللّهِ» ؛ فإنَّها مِفتاحُ الفَرَجِ ، و كَنزٌ مِن كُنوزِ الجَنّةِ .
هرگاه از سوى حاكمان، يا ديگران اندوهى به تو رسيد، ذِكر «لا حول و لا قوّة الاّ باللّه (هيچ قوّت و قدرتى مگر به اتّكاى خدا نيست)» را فراوان بگو؛ كه آن كليد گشايش است و گنجى از گنجهاى بهشت.
بحار الأنوار : ج۷۸ ص۲۰۱ ح۲۹
چکیده : بخش قابل توجهى از روايات تفسيرى را كه از امام سجاد عليه السلام برجاى مانده، تأويل آيات و ارائه مصاديق آنها تشكيل مىدهد. اين روايات نقش تعيينكنندهاى در بازسازى عقايد جامعه پس از شهادت سيد الشهداء عليه السلام دارد، در ...
نویسنده :
چکیده :
چکیده : مفسر الميزان از جمله مفسرانی است كه به رغم سبك غير نقلی اش در تفسير به روايات توجهی ويژه دارد. از اين رو، بخش مجزايی را به گزارش روايات، ذيل هر مجموعه از آيات اختصاص داده است. با توجه به جايگاه ...
چکیده : يکی از معيارهای نقد متن حديث(نقد داخلي) موافقت و مخالفت با قرآن است. اين معيار ـ که از رهنمودهای پيامبر صلی الله عليه و آله و سلم و معصومان عليهم السلام به دست آمده است، به «اخبار عرض» شهرت يافته ...
چکیده : روايات تفسيری در مصادر حديثی شيعه بيش از پانزده هزار حديثاند. اين روايات را از نظر سبک و گونهشناسی به ده گروه می توان تقسيم کرد که هر گروه، کارکرد ويژهای دارد؛ از قبيل: ايضاح لفظی، ايضاح مفهومی، بيان مصداق، ...
چکیده : يکي از جريانهايي که پس از دورهاي رکود، از اوايل سده يازدهم در لباسي تازه رونق يافت؛ جريان اهل حديث بود. اين جريان که با اجتهاد و انحصار برداشتها در سبک و سياقهاي سنتي مجتهدان مخالفت داشت، به تدريج طرفداراني ...
چکیده : جاودانی حديث شيعه مرهون تلاشهای محدثان شيعه در جای جای بلاد اسلامی است. در اين ميان محدثان شهر حلب، در نشر روايات اهلبيت عليهم السلام سهم بسزايی داشتهاند. اين پژوهش بر آن است تا تاريخ حديث اين سرزمين را بکاود ...
چکیده : ثابت بن دينار ابوحمزه ثمالی أبوصفيه (م۱۵۰ق)» بی شکّ، يکي از بزرگترين راويان احاديث تربيتی، اخلاقی و دعايی در تاريخ حضور امامان شيعه عليهم السلام و از راويان نيمه دوم قرن اوّل و نيمه اوّل قرن دوم است. وی چهار ...
چکیده : آنچه امروزه به نام مقدمه تفسير القمی می شناسيم و مبنای استناد رجالی در توثيقات عام است، با قلم شخصی به غير از علی بن ابراهيم قمی به رشته تحرير درآمده است و نيز با مقايسه نقلهای مقدمه اين کتاب ...
چکیده : تقطيع، به معنای جدا کردن بخشی از يک حديث طولانی، متناسب با موضوعی خاص است. اين امر هر چند بعد از تدوين جوامع روايی متداول شده و بيشتر خودنمايی می کند، پيش از تدوين جوامع حديثی نيز وجود داشته و ...
چکیده : شرح فی ظلال نهج البلاغه محاوله لفهم جديد اثری غنی و گرانبار از شيخ محمد جواد مغنيه به شمار می رود. در اين نوشتار کوشيده شده تا روششناسی اين شرح با استفاده از دو مؤلفهای که پايه اين شرح است، ...
چکیده : وقوع مجاز در روايات، به اقتضای بشری بودن زبان آنها و به مثابه يکی از ابزارهای انتقال معانی گسترده و راههای فهم صحيح متون روايی، امری مسلّم است؛ چنانکه غالب علمای اسلامی، در شرح روايات و مباحث فقهالحديثی بر وقوع ...
چکیده : حضرت علی عليه السلام در نهج البلاغه می فرمايد: «هنگام فوت پيامبر اكرم صلی الله عليه و آله و سلم، روح وی در دستم جاری شد و آن را به چهره خود ماليدم». عالمان اسلامی، در طول تاريخ، در ترجمه ...
چکیده : يكي از مهمترين و فعّالترين و مؤثّرترين حوزهها و مراكز حديثي در جهان اسلام، بخصوص در زمينة حديث اهل سنّت، حوزة حديثي نيشابور است كه اوج شكوفايي و رونق آن از نيمة قرن سوم تا اواخر قرن ششم بوده است. عوامل ...
چکیده : در اين نوشتار، مفاهيم علم، نور و بصيرت در آيات قرآن بررسی شده و مراد از آنها در اين کتاب تبيين گرديده است و سپس با مراجعه به روايات، معنای اين مفاهيم اخذ گرديده است. از کنار هم نهادن قرآن ...
چکیده : از روزگاری كه نصر بن مزاحم منقری(م۲۱۲ق/۸۲۷م) وقعة صفين و ابن سعد(م۲۳۰ق/ ۸۴۵م) الطبقات را نوشتهاند تا به امروز، همواره پديدآورندگان آثار تاريخی، حديثی و رجالی از گروهی از ياران امام علی بن ابی طالب عليه السلام در دوره خلافتش(۳۵ ...
چکیده : در كتاب های رجال و اصول معمولاً به اخباريان چنين نسبت داده می شود كه با علم رجال مخالفاند. در اين مقاله از اين فرضيه دفاع شده است كه مخالفت با علم رجال تنها از سوی برخی از اخباريان صورت ...
چکیده : از جمله روايات منقول از پيامبر صلی الله عليه و آله در باره حفظ و نگارش احاديث، حديث مشهوری است که در ميان حديثشناسان به حديث «اربعين» معروف گرديده و در رواج تدوين کتب «اربعين» يا «چهل حديث» تأثير بسزايی ...
چکیده : عقل و نص دو منبع اصلی برای معارف دينی است. گاهی متفکران با عنوان عقلگرايی و نصگرايی دستهبندی می شوند. اين تحقيق در درجه نخست، درصدد نشان دادن مقدار بهرهگيری شيخ صدوق از عقل در معارف دينی است، اما در ...
چکیده : يکی از مباحث مهم و تأثيرگذار در تفسير و علوم قرآنی دانش محکم و متشابه است. موضوع اصلی اين دانش آيه هفتم سوره آل عمران است. يکی از محورهای مهم بحث در اين آيه اختلاف مفسران در باره عطف يا ...
چکیده : انبیاء و اولیاء الهی که از مصادیق بارز بندگان مخلص خداوند هستند، طبق تصریح آیات قرآن مجید از دایره نفوذ و وسوسه باطنی ابلیس مصون و در امان میباشند؛ ولی نکته قابل توجه این است که آیاتی وجود دارد که ...
چکیده : تصوف و عرفان از جریانهای مهم اندیشه و سلوک در جهان اسلام به شمار میروند که عقاید و آداب برجسته آنها در عرصه اعتقاد و اخلاق اسلامی تأثیرات فراوانی بر جای نهاده است. یکی از مفاهیم و فضیلتهای مهم دینی ...