قرآن كریم پا را فراتر نهاده، كتابیانی را كه قرآن را انكار كنند كافر قلمداد و آنان را لعنت كرده است۱ و كتابیانی را كه ایمان نیاورند به عذاب و دچار شدن به لعنتی كه «اصحاب سبت» به آن دچار شدند تهدید كرده است.۲ این نكوهشها و تهدیدها در بسیاری از آیههای دیگر نیز یافتنی است.۳
وعده پیروزی اسلام بر جملگی ادیان
چنان چه اسلام نسخكننده دیگر ادیان نباشد، از چه رو خداوند چیرگی آن را بر دیگر ادیان وعده كرده است؟۴ پس از چیرگی نیز آن را، به عنوان آیین یگانه و فراگیر، در سراسر جهان مستقر خواهد كرد:
(وَعَدَ اللهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَیسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِی الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَ لَیمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِینَهُمُ الَّذِی ارْتَضَى لَهُمْ وَ لَیبَدِّلَنَّهُم مِّنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً یعْبُدُونَنِی لا یشْرِكُونَ بِی شَیئاً وَ مَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذَلِكَ فَأُوْلئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ)۵؛ خدا به كسانى از شما كه ایمان آورده و كارهاى شایسته كردهاند وعده داده است كه حتماً آنان را در این سرزمین جانشین [خود] قرار دهد؛ همان گونه كه كسانى را كه پیش از آنان بودند جانشین [خود] قرار داد و آن دینى را كه برایشان پسندیده است به سودشان مستقرّ كند و بیمشان را به ایمنى مبدّل گرداند [تا] مرا عبادت كنند و چیزى را با من شریک نگردانند و هر كس پس از آن به كُفر گراید، آناناند كه نافرماناند.۶
1.. «و هنگامى كه از جانب خداوند كتابى كه مؤید آن چه نزد آنان است برایشان آمد و از دیرباز [در انتظارش] بر كسانى كه كافر شده بودند پیروزى مىجستند، ولى همین كه آن چه [كه اوصافش] را مىشناختند برایشان آمد، انكارش كردند؛ پس لعنت خدا بر كافران باد» (بقره/۸۹).
2.. «اى كسانى كه به شما كتاب داده شده است، به آن چه فرو فرستادیم و تصدیقكننده همان چیزى است كه با شماست ایمان بیاورید، پیش از آن كه چهرههایى را محو كنیم و در نتیجه آنها را به قهقرا بازگردانیم یا همچنان كه اصحاب سَبت را لعنت كردیم آنان را [نیز] لعنت كنیم و فرمان خدا همواره تحقق یافته است» (نساء/۴۷).
3.. از جمله ر. ک: بقره/۸۷؛ آلعمران/۷۰، ۷۱ و ۹۸؛ مائده/۵۸ و ۵۹؛ هود/۱۲۱ و ۱۲۲؛ حدید/۱۶.
4.. وعده خداوند بر چیرگی اسلام را بنگرید در: «او كسى است كه پیامبرش را با هدایت و دین درست، فرستاد تا آن را بر هر چه دین است پیروز گرداند؛ هر چند مشركان خوش نداشته باشند» (توبه/۳۳؛ نیز بنگرید به: فتح/۲۸؛ صف/۹).
5.نور / ۵۵
6.. برای خواندن بیشتر پیرامون نسخشدگی ادیان از دیدگاه قرآن این آیهها نیز پیشنهاد میشود: بقره/۷۵ _ ۸۱ و ۱۲۳ و ۱۴۴؛ نساء/۴۴ _ ۴۵ و ۱۵۵ _ ۱۶۰؛ مائده/۳۲، ۵۱، ۵۷، ۶۳، ۷۰ و ۸۲؛ انعام/۹۲.