مؤلّف اشاره به سخن ابنعمير باشد كه گفته است هيچكس به مانند هشام مسئله عصمت را براى من واضح و روشن ننمود. 1 اگرچه هشامبن حكم نقش ويژهاى در تدوين مسائل كلامى تشيع داشته است، اما اين به اين معنى است كه او اين نظريّه را شخصاً پيشنهاد داده است؛ چنانكه اصحابى كه متقدّم بر هشام بودهاند، به مسئله عصمت قائل بودهاند. ضمن اينكه روايات بسيارى از ائمّه در اينباره رسيده است كه به هيچ وجه، نشان نمىدهد كه اين مسئله ابداع هشام بوده است. اتّفاقاً اگر دقت كنيم، مىبينيم كه حتّى استدلال به اظطرار به حجّت، براساس بحث عصمت مطرح شده است. به اين معنى كه مردم قبول داشتند كه دين را بايد از يك منبع بدون خطا گرفت و چون نمىتوان آن منبع را شناسايى كرد، نياز به نص مىباشد. بنابراين، لزوم عصمت قبل از منصوص بودن مطرح بوده است. براى مثال روايت 1 كافى، صفحه 189، از قول منصوربن حازم همين مطلب را به وضوح نشان مىدهد. او به امام عرض مىكند كه رسول خدا حجّت بر خلق او بود. حجّيّت وقتى معنا دارد كه طرف حق را بگويد و گرنه در صورتى كه حجت اشتباه كند، ديگر حجّيّت معنا نخواهد داشت. او سپس مىگويد چون در بين امّت، درباره تفسير قرآن اختلاف هست، پس بايد كسى باشد كه خود مرتكب خطا نشود و تفسير صحيح قرآن و عقايد را بيان كند. و سپس مىگويد ائمّه پس از پيامبر، حجّت بر خلق هستند و طاعت آنها مفترض است. يعنى تلقّى كسى مثل منصوربن حازم، اين بوده كه بايد دين و عقائد و تفسير قرآن را از يك منبع صحيحى دريافت كرد تا طاعت آن منبع بر انسان مفترض باشد.
و يا در كتاب بحار 23، ص 42، در باب اظطرار به حجّت، رواياتى از ائمّه نقل مىكند كه نشاندهنده اين است كه همانطور كه پيامبر حق مىگفته است و در ايشان خطا راهى نداشته، براى ائمّه هم اينگونه بوده است. مثلاً در ص 42، ج 43؛ قال عليّ عليه السلام لرسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله: يا رسول اللَّه أمنّا الهداة أم من غيرنا؟ قال: لا، بل منّا الهداة
1.امالى صدوق - مجلس الثانى والتسعون - حديث ۵