و بندگان برگزيده او، به سه گونه است. خداى تعالى مىفرمايد:
(وَما كانَ لِبَشَرٍ أَنْ يُكَلِّمَهُ اللَّه إِلَّا وَحْياً أَوْ مِنْ وَراءِ حِجاب أَوْ يُرْسِلَ رَسُولاً فَيُوحِيَ بِإِذنِهِ مايَشاءُ إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ).۱
و هيچ بشرى را ياراى آن نباشد كه خدا با او سخن گويد؛ مگر از طريق وحى، يا پرده، يا به واسطه فرشتهاى كه مىفرستد و او به اذن خدا هرچه بخواهد، وحى مىكند. و او بلند مرتبه و حكيم است.
بر اساس اين آيه، ارتباط خدا با برخى انسانها به سه طريق زير است:
1. وحى؛۲
2. تكلّم بدون حجاب؛۳
3. ارسال رسول.۴
2-1). وحىِ «روحاً من أمرنا» به پيامبران
خداى تعالى از وحىِ حقيقت ديگرى بر پيامبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله خبر داده است:
(وَ كَذلِكَ أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنَا مَا كُنْتَ تَدْرِي مَا الْكِتَابُ وَ لَا الْإِيمَانُ وَلكِنْ جَعَلْنَاهُ نُوراً نَهْدِي بِهِ مَنْ نَشَاءُ مِنْ عِبَادِنَا وَإِنَّكَ لَتَهْدِي إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ).۵
و همين گونه روحى را به فرمان خويش به تو وحى كرديم و تو پيش از آن نمىدانستى كه كتاب و ايمان چيست؛ ولى ما آن روح را نورى قرار داديم كه هر كس از بندگان خود را بخواهيم، به وسيله آن هدايت مىكنيم. و به راستى، تو به راه راست هدايت مىكنى.
براساس ظاهر اين آيه شريفه، وحىِ «روحاً من أمرنا» در عرض سه گونه وحى ياد
1.شورى (۴۲) / ۵۱
2.البتّه در اينجا وحى به معنى عامّ آن، مورد نظر نيست و ظاهراً مراد از آن، القاء حقايق به قلب نبى است.
3.برخى عبارت «أو من وراء حجاب» را به «پشت پرده» معنا كردهاند و برخى معتقدند «وراء حجاب» در اينجا به معناى نفى حجاب است به نظر مىرسد كه حق با دسته دوم است.
4.در اينجا نيز مراد، ارسال رسول آسمانى، يعنى فرشته، بر رسول زمينى است.
5.شورى (۴۲) / ۵۲