24. «وَ الُْمحْصَناتُ مِنَ النِّساءِ إِلاّ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ كِتابَ اللّهِ عَلَيْكُمْ...»

روض الجنان: ... و اگر بكرى باشد بالغ، روا بود كه بى ولى بر او عقد بندد، و اگر بالغ نباشد* و پدر دارد بى اذن او نشايد، و اگر پدر دارد و بالغ بود نيز روا باشد بر او عقد بستن بى اذن پدر. و حدّ بلوغ زن نه سال بود يا بالاى آن ـ چنان‏كه گفتيم.
و امّا مهر و كميّت آن چندان كه خواهد از اندك و بسيار ـ چنان‏كه در نكاح دوام هست ـ مادام تا تراضى بود، چون عقد بندد بر زنى به اين شرايط كه گفتيم مدّتى معلوم، چون آن مدّت برود نكاح مُنفسخ شود بى طلاق، و مدّت نيز به حسب اختيار ايشان باشد از اندك و بسيار. و اگر اعدادى معيّن من الْخلوة تعيين كند روا باشد جز كه
اين مرّات در مدّتى معلوم بايد و الاّ نكاح دوام شود.** ^۱
855. علامه شعرانى: * قول بعض علماى ما است كه دختر بكر را بى اذن پدر مى‏توان عقد دايم يا متعه كرد. اما بسيارى از علما مطابق روايات معتبره آن را جايز نمى‏دانند. و در روايت مجوّزه شبهتى است كه در محل خود ذكر كرديم. ^۲
856. ** يعنى اگر معيّن كند چند بار جماع كند با زن صحيح است، اما بايد معين كند كه اين خلوت كردنها در چه مدت باشد و اگر نه مثل آن است كه هيچ شرطى نكرده و به عقد دوام منصرف مى‏شود. ^۳
روض الجنان: ... تعيين مهر از زياده و نقصان و حَطِّ بهرى... . ^۴
857. علامه شعرانى: كم كردن مقدارى. ^۵

23. «حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ وَ بَناتُكُمْ ... وَ أَخَواتُكُمْ مِنَ الرَّضاعَةِ وَ أُمَّهاتُ نِسائِكُمْ...»

روض الجنان: ... و شرط تحريم رضاع يكى باشد از سه چيز. إمّا آنكه چندان بود كه گوشت روياند و استخان سخت كند. و دگر از شرط او آن است كه در مدّت دو سال باشد... شرط ديگر آن است كه: زن بايد تا مُرْضعه باشد... . ^۱851. علامه شعرانى: يعنى رضاع از ولادت باشد و اگر بى‏ولادت به دارو و غذا و تدبير ديگر شير آورد موجب حرمت نيست. ^۲
روض الجنان: و اهل عراق گفتند: اگر... . ^۳
852. علامه شعرانى: ابو حنيفه شيبانى و ابويوسف و مانند آنها. ^۴
روض الجنان: ... موقوف بود بر اختيار خواجه، اگر رضا دهد به عقد پس از آن او را خيار نباشد، و اگر فسخ كند مفسوخ شود. و اگر خواجه اوّل بميرد، حكم وارثان هم اين باشد اگر رضا دهند و عقد برانند رفته باشد،* و اگر بشكافند** ايشان را بود... . ^۵
853. علامه شعرانى: * يعنى عقد را اجازه دهند ممضى باشد. ^۶
854. ** شكافتن به معنى حلّ و فسخ است. ^۷