۲۲۷.أَلحُبُّ فِي اللّه ِ وَالبُغضُ فِي اللّه ِ.

۰.ترجمه: دوستى و دشمنى براى خدا بايد كرد.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۱ ، ج 4، ص 76؛ ج 5، ص 20)

۲۲۸.حُبُّ الوَطَنِ مِنَ الإِيمانِ.

۰.[ ترجمه: حبّ وطن از ايمان است.]

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۲ ، ج 5، ص 74؛ سفينة البحار، ج 2، ص 668)

۲۲۹.حُبُّ الوَطَنِ مِن طِيبِ المَولِدِ.

۰.[ ترجمه: وطن دوستى نشانه حلال زادگى است.]

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۳ ، ج 5، ص 74)

۲۳۰.حِجابُهُ النّارُ لَو كَشَفَها لَأَحرَقَت سَبَحاتُ وَجهِهِ كُلَّ شَيءٍ أَدرَكَهُ بَصَرُهُ.

۰.[ ترجمه: حجابش آتش است كه اگر بگشايد آن را هر آينه مى سوزاند زبانه هاى رويش هر آنچه را چشم بيند.]

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۴ ، ج 4، ص 147)

۲۳۱.أَلحُجّاجُ وَالعُمّارُ وَفدُ اللّه ِ إِن دَعَوهُ أَجابَهُم وَإِنِ استَغفَرُوا غَفَرَ لَهُم.

۰.ترجمه: حاجيان و معتمران، وفد وزايران خدايند. اگر خدا را خوانند، اجابت كند ايشان را و اگر آمرزش خواهند، بيامرزد ايشان را.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۵ ، ج 1، ص 611؛ جامع الصغير، ج 1، ص 127)
براى عبارت دوم، كه ترجمه فارسى آن در متن تفسير آمده، دنباله حديث ذكر نگرديد، به اين شرح: فَقَدِ انْهَدَمَ مَرَّتَيْنِ وَفِى الثّالِثَةِ يَرْفَعُ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِكُمْ.

۲۳۲.حُجُّوا قَبلَ أَن لا تَحُجُّوا.

۰.ترجمه: حج كنيد پيش از آنكه خواهى كه كنيد و نتوانيد؛ كه اين خانه دو بار ويران
كردند و به بار سوم از ميان شما بردارند.

ص 5؛ قسطلانى، ج 9، ص 415) اين حديث به صورت ديگر نيز ديده شد: جَفَّ القَلَمُ بِما هُوَ كائِنٌ. (مسند احمد، ج 1، ص 307؛ ج 2، ص 197؛ كنوز الحقائق، ص 55)

۲۲۱.أَلجَماعَةُ رَحمَةٌ وَالفُرقَةُ عَذابٌ.

۰.[ ترجمه: جمع و با هم بودن رحمت است و جدايى و اختلاف عذاب.]

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۱ ، ج 2، ص 537؛ جامع الصغير، ج1، ص 125) در كنوز الحقائق به اين صورت ضبط شد: فِى الجَماعَةِ رَحْمَةٌ وَفِى الفُرْقَةِ عَذابٌ. (كنوز الحقائق، ص 88)

۲۲۲.أَلجُمعَةُ حَجُّ المَساكِينِ.

۰.ترجمه: نماز آدينه حجّ درويشان است.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۲ ، ج 5، ص 323؛ جامع الصغير، ج 1، ص 125)

۲۲۳.أَلجَنَّةُ تَحتَ أَقدامِ الأُمَّهاتِ.

۰.ترجمه: بهشت در زير پاى مادران است.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۳ ، ج 1، ص 152؛ جامع الصغير، ج 1، ص 144؛ كنوز الحقائق، ص 56)

۲۲۴.أَلجَنَّةُ تَحتَ ظِلالِ السُّيُوفِ.

۰.ترجمه: بهشت در زير سايه شمشيرها است.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۴ ، ج 1، ص 686؛ صحيح بخارى، ص 191؛ قسطلانى، ج 5، ص 63)

۲۲۵.أَلجَنَّةُ دارُ الأَسخِياءِ.

۰.ترجمه: بهشت سراى سخاوتيان است.

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۵ ، ج 1، ص 651)

۲۲۶.حُبُّ الدُّنيا رَأسُ كُلِّ خَطِيئَةٍ.

۰.[ ترجمه: حبّ دنيا آغاز و سر هر خطا و بزهى است.]

(تفسير ابوالفتوح رازى ^۶ ، ج 1،
ص 157؛ جامع الصغير، ج 1 ص 126)