ويؤيده 1 بعض ذلك ما روى عن مولانا الرضا عليه السلام : الإبداع و المشية والإرادة معناها واحد ، والأسماء ثلاثة 2 .
ومؤيد بعض مدعاى فاضل مزبور است آنچه روايت شده است از آقاى ما حضرت امام رضا عليه السلام كه فرمودند : ابداع و مشيت و اراده ، معنى همه آنها يكى است و اسم هاى آنها سه تاست .
و در معنى ابتداى فعل نيز استعمال شده ، و دلالت مى كند بر آن آن چيزى كه روايت شده از حضرت امام محمد باقر ـ صلوات اللّه وسلامه عليه ـ كه فرمودند : لا يَكُونُ شَيْءٌ 3 إلاّ ما شَاءَ اللّهُ وأرَادَ وقَدَّرَ و قَضى . سُئِلَ : ما مَعنى شاءَ ؟ قالَ : ابتِدَاءُ الْفِعلِ . سُئِلَ : مَا مَعنَى قَدَّرَ ؟ قَالَ : تَقْدِيرُ الأشْيَاءِ مِن طُولِهِ و عَرْضِهِ . سُئِلَ : مَا مَعْنَى قَضَى ؟ قالَ : إذَا قَضَى أَمْضَى ، فَذلِكَ الَّذي لا مَرَدَّ لَهُ 4 .
يعنى : يافت نمى شود هيچ چيز مگر آنچه را خدا خواهد و اراده نمايد و تقدير و قضا فرمايد . سؤال شد از آن حضرت كه : چه چيز است معنى شاءَ ؟ فرمودند : ابتداى فعل . پرسيدند كه : چه چيز است معنى قَدَّرَ ؟ فرمودند : اندازه نمودن چيزها از طول و عرض آنها . سائل عرض نمود كه : چه چيز است معنى قضى ؟ فرمودند : هر گاه خداوند قضا نمود ممضى گرديد ، پس آن است آن چيزى كه رد شدن ندارد .
و در معنى ذكر اول نيز استعمال شده است و دلالت مى كند بر آن آنچه روايت كرده است يونس بن عبدالرحمن از حضرت امام رضا عليه السلام كه فرمودند : يا يُونُسُ ، تَعْلَمُ مَا الْمَشِيَّةُ ؟ قُلتُ : لا . قالَ : هِيَ الذِّكْرُ الأَوَّلُ ، فَتَعْلَمُ مَا الإرَادَةُ؟ قُلتُ : لا . قالَ : هِيَ الْعَزِيمَةُ عَلى مَا يَشَاءُ ، فَتَعْلَمُ مَا الْقَدَرُ؟ قُلتُ : لا . قَالَ : هِيَ الْهَنْدَسَةُ وَوَضْعُ الْحُدُودِ مِنَ الْبَقَاءِ وَالْفَنَاءِ ، ثُمَّ قَالَ :
1.كذا ، ظاهراً «يؤيد» صحيح باشد .
2.عيون أخبار الرضا عليه السلام ، ج ۱ ، ص ۱۷۳ ، باب ۱۴ ؛ الطرائف ابن طاووس ، ج ۱ ، ص ۱۵۷ في كيفية الصلاة عليهم ؛ التوحيد ، ص۴۳۵ ، باب ۶۵ ؛ بحار الأنوار ، ج ۱۰ ، ص ۳۱۴ ، باب ۱۹ .
3.در نسخه خطى : شيئاً . متن مطابق نقل كافى است .
4.الكافي ، ج ۱ ، ص ۱۵۰ باب المشيئة والإرادة به نقل از امام ابوالحسن موسى بن جعفرعليهما السلام ؛ المحاسن ، ج ۱ ، ص ۲۴۴ به نقل از امام رضا عليه السلام .
