چرا كه بسنده كردن به برخى از روايات و صرف نظر نمودن از ساير اخبار، فقط به خاطر وحدتِ سبك و سياق روايات است و ذكر همه روايات، جز تطويل كلام، ثمرى نخواهد داشت. به يك نمونه در اين باره توجه فرماييد:
در باب «الأحداث الموجبة للطهارة» اخبار متعددى را كه دلالت بر حدث بودن نوم مى كند، مثل خبرهاى سماعه، زراره و عبدالحميد بن عواض و... آورده، سپس دو روايت عمران بن حمران و بكر بن ابى بكر حضرمى را نقل مى كند كه نوم، موجب اعاده وضو نمى شود و ناقض وضو نيست. آن گاه مى گويد:
و كذلك سائر الأخبار التى وردت ممّا يتضمّن نفى إعادة الوضوء من النوم، لأنّها كثيرة. ^۱
البته، در نهايتْ معناى نومى را كه ناقض نيست، بيان نموده تا تنافى ميان روايات، مرتفع گردد. واقعيت ديگرى كه چندان بدان توجه نشده و با امعان نظر و دقت مى توان به آن دست يافت،آن است كه شيخ طوسى(ره) نسبت به كتب حديث و اصول و تصنيفات حديثى اشراف و احاطه كامل داشته است. از مواردى كه اين حقيقت را روشن مى سازد، آن جاست كه در باب «اوقات صلات» فتواى شيخ مفيد را مبنى بر اعتبار وقت زوال به واسطه اسطرلاب و دواير هندسى نقل كرده و در پى آن مى گويد:
مرجعِ تشخيص، اهل فنْ اند و اين فتوا مبناى روايى ندارد.
با عبارت «وليس مأخوذاً من جهة الأثر» صراحتاً مى فهماند كه نسبت به همه اصول موجود، احاطه علمى داشته و اين، يكى از ويژگى هاى منحصر به فرد آن بزرگوار است.
حال، شيوه هاى تأويل و جمع روايات را كه در كتاب تهذيب الاحكام به طور نسبتاً دقيق و جامع مورد بررسى قرار گرفته، عرضه مى داريم:

1. بيان معانى اخبار

در برخى موارد، به حسب ظاهر، ميان روايات، تعارض و تخالفى تصور مى شود كه در