فانصبّ» قرائت شده۱ ، حال آن که در نقلهاي ديگر قرائت مشهور آمده است.۲
2. جايگزيني يک يا چند کلمه با کلمه يا کلمات ديگر
در 159 روايت کتاب چنين تغييراتي در آيات مشاهده ميشود.۳ برخي از اين روايات را ميتوان بر تفسير حمل کرد. شواهد تفسيري بودن اين روايات به شرح زير است:
شماري از اين قرائتها در ديگر نقلهاي القرائات به صورت تفسيري ظاهر شدهاند؛ براي نمونه در روايتي آمده است:
عن ابي عبد الله قال: انزل الله - جل و عز- لقد جاءنا رسول من انفسنا عزيز عليه ما عنتنا حريص علينا بالمؤمنين روؤف رحيم.۴
حال آن که در نقلي ديگر آمده است:
عن ابي عبد الله قال: تلا هذه الاية(لقد جاءكم رسول من انفسكم عزيز عليه ما عنتم)، فوضع يده علي صدره ثم قال: من انفسنا عزيز عليه ما عنتنا حريص علينا بالمؤمنين روؤف رحيم، ثم قال: ثلاثة ارباع فينا و ربع في شيعتنا.۵
نقل دوم نشان ميدهد که امام در نقل نخست هم در صدد تطبيق آيه بر اهل بيت است، نه قرائت. در نقل ديگر ميخوانيم:
عن ابي جعفر قال: اطيعوا الله و اطيعوا الرسول و اولي الامر من آل محمد هكذا نزل بها جبرئيل.۶
روايت ديگري از کتاب نشان ميدهد که تغيير تفسيري است:
1.. کتاب القرائات، ح۶۶۷.
2.. همان، ح۶۶۵، ۶۶۶.
3.. همان، ح۳۴، ۳۵، ۳۶، ۳۸، ۳۹، ۴۵، ۵۷، ۸۴، ۸۹، ۹۱، ۱۰۰، ۱۰۱، ۱۰۲، ۱۰۳، ۱۰۵، ۱۰۷، ۱۰۸، ۱۱۱، ۱۱۴، ۱۱۶، ۱۲۵، ۱۲۶، ۱۳۰، ۱۴۳، ۱۴۴، ۱۴۵، ۱۴۷، ۱۵۱، ۱۶۶، ۱۶۷، ۱۷۴، ۱۷۷، ۱۷۹، ۱۸۵، ۱۹۰، ۱۹۲، ۱۹۴، ۲۱۰، ۲۱۲، ۲۱۳، ۲۱۴، ۲۱۵، ۲۱۶، ۲۱۷، ۲۱۸، ۲۱۹، ۲۲۰، ۲۲۲، ۲۲۴، ۲۲۶، ۲۲۷، ۲۳۰، ۲۳۲، ۲۴۰، ۲۳۴، ۲۴۶، ۲۴۷، ۲۴۸، ۲۴۹، ۲۵۴، ۲۶۰، ۲۶۱، ۲۶۲، ۲۶۵، ۲۶۸، ۲۷۱، ۲۷۲، ۲۷۳، ۲۷۸، ۲۸۷، ۲۸۸، ۲۸۹، ۲۹۰، ۲۹۱، ۲۹۴، ۳۰۲، ۳۰۳، ۳۰۴، ۳۰۸، ۳۰۹، ۳۲۶، ۳۲۸، ۳۳۶، ۳۴۸، ۳۵۴، ۳۶۱، ۳۶۲، ۳۶۳، ۳۶۵، ۳۶۹، ۳۷۹، ۳۸۱، ۳۸۲، ۳۸۳، ۴۰۵، ۴۰۶، ۴۰۷، ۴۱۲، ۴۱۳، ۴۱۴، ۴۱۵، ۴۱۷، ۴۲۳، ۴۳۹، ۴۴۶، ۴۵۱، ۴۵۵، ۴۵۶، ۴۶۴، ۴۶۵، ۴۷۴، ۵۰۲، ۵۰۳، ۵۳۴، ۵۳۵، ۵۳۷، ۵۴۰، ۵۴۵، ۵۴۶، ۵۴۷، ۵۴۹، ۵۵۴، ۵۶۰، ۵۷۱، ۵۷۲، ۵۷۴، ۵۸۴، ۵۸۶، ۵۸۷، ۵۸۸، ۵۸۹، ۵۹۱، ۵۹۷، ۵۹۸، ۶۰۵، ۶۱۸، ۶۱۹، ۶۲۰، ۶۲۱، ۶۲۴، ۶۲۵، ۶۲۶، ۶۲۷، ۶۲۸، ۶۲۹، ۶۴۲، ۶۵۲، ۶۵۳، ۶۵۵، ۶۵۶، ۶۵۷، ۶۵۸، ۶۶۴، ۶۷۰، ۶۷۱، ۶۷۲، ۶۷۳، ۶۸۵، ۷۱۲.
4.. همان، ح۲۲۶.
5.. همان، ح۲۲۷.
6.. همان، ح۱۴۷.