گزاره هاى دينى در مثنوى

بهناز براتى ^۱

تقديم به ساحت مقدس حضرت ولى عصر صلوات اللّه عليه وعلى ابائه الطاهرين
چكيده : ديدگاه جلال الدين مولوى، شاعر عارف قرن هفتم به مقوله هاى مذهبى را مى توان به دو گونه متفاوت تقسيم كرد .در يك گونه مولوى باهنرمندى وبا استفاده از تمثيلات و تشبيهات محسوس به شرح و تبيين پيام حديث مى پردازد. دراين حالت آن چه مى گويد با روح كلّى مذهب مطابق است و ما آن را «تبيينات هنرى، مولوى ناميده ايم .امّا در گونه ديگر، او باتمسك به حديث، به شرح و بيان اصول اعتقادات صوفيه و ويژگى هاى طريقت مورد پسند خويش مى پردازد. كه در اين صورت، حديث در كارگاه خيال و عاطفه هنرمند او تغيير شكل پيدا كرده. به طورى كه ديگر پيام آن حديث، با روح كلّى مذهب نمى خواند، بلكه به رنگ ذهنيّت گوينده مثنوى در آمده است. و ما اين گونه را «برخورد هنرى» مولوى ناميده ايم ؛ امرى كه اساسا جوهره وحقيقت تصوف است، وراى همه ظواهر اقوالِ بزرگان آن.

كليد واژه ها: مولوى، جلال الدين محمد / مثنوى / قرآن / حديث / شعر فارسى، قرن هفتم

مقدمه

مثنوى معنوى كه بزرگ ترين اثر تعليمى در ادب عرفانى به حساب مى آيد، سرشار از