قسمت اوّل
تفسير از طريق اهل سنّت، منقول در آثار اماميّه
1ـ1. تفسير ظاهر آيات
آيات يكم و دوم
«.... لَهُم فِي الدُّنيا خِزْيٌ و لَهُم فِي الآخِرَةِ عَذابٌ عَظيمٌ»
۱
روايات
يكم. محمّدبنجرير الطبرى: أسباط، عنِ السُدّى: قَولُهُ: «لَهُم فِي الدُنيا خِزْيٌ» :
أمّا خِزْيُهُم فِي الدُّنيا: إذا قامَ المَهدِيُ وَ فُتِحَتِ القُسطَنطَنيَّة ۲ قَتَلَهُم فَذلِكَ الخِزْي ۳
آيهى سوم
«.... وَ يُكَلِّمُ النّاسَ فِي المَهدِ وَ كَهلاً وَ مِنَ الصّالحينَ»
۴
يكم . محمّدبنجرير الطبرى: ابنوهب، قال سَمِعتُه ـ يعنى: ابنزيدـ يقول:
قَد كَلَّمَهم عيسى فِي المَهد و سَيُكَلِّمُهُم إذا قَتَلَ الدَجّالَ وَ هُوَ يَومَئِذٍ كَهلٌ ۵
آيهى چهارم
«وَ إنَّهُ لَعِلْمٌ لِلسّاعَةِ فَلا تَمْتَرنَّ۶بِهَا...»
۷
اختلاف در قرائت: مفسّران اهل سنّت، قرائت اين آيهى كريمه را از:
1.بقره / ۱۱۴ ؛ مائده / ۴۱.
2.شهرى بسيار كهن، بر كنار تنگهى بُسفور، كه در مجموع، قريب يازده قرن، پايتخت امپراطورىِ روم شرقى و امپراتورى عثمانى بود و اكنون با نام «استانبول»، دومين شهرِ آباد تركيّه به شمار مىرود. المنجد فِى الأعلام / ۴۰.
3.جامعالبيان ۱ / ۵۰۱؛ ابوعبداللّه القُرطُبى، الجامع لأحكام القرآن ۲ / ۵۴.
ابوجعفر الطوسى، التبيان ۱ / ۴۲۰؛ الطَبرِسى، مجمعالبيان ۱ / ۱۹۰ ؛ جوامع الجامع ۱ / ۷۳.
4.آلعمران / ۴۶.
5.جامع البيان ۳ / ۲۷۲ـ ۲۷۳؛ السيوطى، الدرّ المنثور ۲ / ۱۹۹.
الطبرسى، مجمعالبيان ۱ / ۴۴۳ به نقل از: زيدبنأسلم.
6.مَراهُ حَقَّهُ، أى جَحَده... وَ المِريَةُ: الشَّك،.... وَ الإمتِراءُ فِى الشّىءِ: الشَّكٌ فيه. صحاح اللغة ۶ / ۲۴۹۱.
7.زخرف / ۶۱.