227
تحقيق در تفسير ابوالفتوح رازي ج1

پايندان ۱ : كفالت، كفيل، ضامن، پذيرفتار.
فرا گفت معنى قبيل كفيل و پايندان باشد (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 2، ص 325). ۲
پايندانى: پذيرفتارى. ميانجيگرى. ضمانت. كفايت. تعهد (فرهنگ دكتر معين).
و او را براى آن ذوالكفل خواندند كه كفالت و پايندانى هفتاد پيغمبر بكرد و ايشان را از قتل برهانيد (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 1، ص 414). ۳
پرستك: خطاف پرنده اى كه پشت و دم سياه و سينه اش سفيد و منقارش سرخ مى باشد. (برهان). پرستوك = فرستك = فراستوك = فراشنوك (فر. م).
گفت: چون پرستك بانك كند، گويد: الحمدللّه رب العالمين (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 4، ص 153). ۴
پروازيدن: پرواز كردن.
اگر چندان مرغ از كبوتر و جز آن گرد خانه مى پروازند و يكى از ايشان لنگ نشود، به سر آن خانه نپرد (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 1، ص 608). ۵
پس روى ۶ : پيروى. (اتّباع، تبعيّت، متابعت، فر. م ۷ ).

1.در كتاب ترجمه و قصه هاى قرآن از تفسير ابوبكر عتيق نيشابورى اين كلمه به همين معنى آمده: «گفتند مى جوييم پيمانه ملك و آن را كه باز آرد آن را اشتروار بارست و من آن را پايندانم». (ص ۴۱۲، آيه ۷۲، نيمه اول).

2.روض الجنان، ج ۸، ص ۴ .

3.همان، ج ۳، ص ۳۳۳.

4.همان، ج ۱۵، ص ۲۱.

5.همان، ج ۵، ص ۴۴۳.

6.در كتاب ترجمه و قصه هاى قرآن از تفسير ابوبكر عتيق نيشابورى اين كلمه در همين معنى به كار برده شده؛ مثال: «و خداى [عزوجل] مى خواهد كه توبه دهد شما را و بپذيرد توبه شما و مى خواهند آن كسهايى كه پس روى كردند كامها و آرزوها را...» (ص ۱۳۲، آيه ۲۷، نسا)؛ مثال ديگر: «و اگر نه افزونى و نيكوى خدا (عزوجل) بودى بر شما و بخشودن او هر آينه پس روى كرد شما را مگر اندكى» (ص ۱۴۱، آيه ۸۲، سوره نسا).

7.علامت اختصارى فرهنگ معين است.


تحقيق در تفسير ابوالفتوح رازي ج1
226

مثال ديگر:
بعض ديگر از مفسّران گفتند: خانه را اول آدم عليه السلام بنا كرد، به طوفان نوح بيران شد، قواعد آن بر جاى بماند. ابراهيم عليه السلام بر آن قواعد بنا كرد (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 1، ص 204). ۱
بيشترينه: بيشترين.
گفت: «بَلْ أَكْثَرُهُمْ لا يَعْلَمُونَ» ؛ بل بيشترينه ايشان ندانند از آنكه انديشه نكنند (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 4، ص 489). ۲

«پ»

پاتهى: پابرهنه و بدون كفش
و مستحب آن است كه در مكّه پا تهى رود، با غسل در مسجد شود و از در بنى شيبه در شود و پاى برهنه كند (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 1، ص 319). ۳
پارنجن: خلخال (= پا ـ آورنجن)، پاى برنجن (فرهنگ دكتر معين).
از ميان دو كتف او مهر نبوت باشد؛ مانند سرپارنجن، دراز دراز نباشد و كوتاه كوتاه نباشد (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 2، ص 475). ۴
پاتيلچه: پاتله. پاتيله. مطلق ديگ را گويند عموماً، و ديگ دهن فراخ حلواپزى را خصوصاً (برهان). ديگ كوچك تيانچه. پاتيله (فرهنگ دكتر معين).
و از آنجا در پاتيلچه صحّت عزم افكن و آب حيا و شرم برويز (تفسير ابوالفتوح رازى، ج 4، ص 127). ۵

1.روض الجنان، ج ۳، ص ۱۶۴.

2.همان، ج ۸، ص ۳۴۳.

3.همان، ج ۳، ص ۱۰۱.

4.همان، ج ۸، ص ۴۳۳.

5.همان، ج ۱۴، ص ۳۳۲.

  • نام منبع :
    تحقيق در تفسير ابوالفتوح رازي ج1
    سایر پدیدآورندگان :
    زماني نژاد، علي اكبر
    تعداد جلد :
    2
    ناشر :
    سازمان چاپ و نشر دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    1384
    نوبت چاپ :
    اوّل
تعداد بازدید : 146471
صفحه از 504
پرینت  ارسال به