بودندى» راست است. بدان مذهب كه معرفتِ خداى به قولِ رسول دانند چنين است، و بدان مذهب كه معرفتِ بارى تعالى به عقل و نظر دانند، خلافِ اين است كه گفته است. و آن لفظ در حقّ بوبكر و عمر اجرا كردن بىادبى و سفاهت باشد، و در حقّ اميرالمؤمنين على كفر و ضلالت و بدعت باشد كه معرفتِ اميرالمؤمنين ركنى از اركانِ دين و ديانت است، و بعد از مصطفى زينتِ ملّت ۱و نور ديده شريعت است. و الحمدُ للَّه ربّ العالمين.
[ 58 ]
[ برترى حضرت على(ع) بر همه جنگاوران و صحابه مورد قبول مؤلف سنّى ]
آنگه گفته است:
و رسولِ ما خود سه كافر را كشت و در لشكرِ بوبكر و عمر به رِدّه ۲ و فتوحِ عجم و شام شجاعان و بِطْريقان بودند كه هر يك هزار كافر را كشتند، چون خالدِ وليد و زبيرِ عوّام و عِكْرِمه و عمرو مَعدىكَرَبْ.
امّا جواب آن است كه ما خود نگفتهايم و مذهبِ ما نيست كه فضيلتِ بزرگتر، به كافر كشتن است تا اين كلمات لازم شود. و معلوم نيست كه رسول چند كافر كشت و كجا كشت و سلطان اگر خود نكشد، آنچه مبارزانِ لشكر كشند، به قوّت و نصرت و ظفرِ او باشد. و فتوحِ رِدّه و شام را تكرار كردن در هر فصلى، فايدتى نيست زياده. امّا خالدِ وليد و زبير و عِكْرِمه و عمرو مَعدىكرَب را با على مقابله كردن در شجاعت، غايتِ ناصبىاى و خارجىاى و عداوت و مبغضى باشد كه روزِ بدر و اُحُد كه آن شير خدا و شمشير مصطفى گردنِ گردنان ۳ مىزد، خالد هنوز لاف از حميّة الجاهليّة مىزد، و زبير هنوز شربتِ كلمه اسلام۴ نياشاميده بود و دگران چون عمرو معدىكرب به تيغ على مسلمانى يافتند «هَلْ يَسْتَوى الَّذينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذينَ لا يَعْلَمُونَ»،۵
1.صفحه «۱۶۵» چاپ قديم
2.مراد جنگ با اهل ردّه (به كسر راء و تشديد دال مفتوحه) است.
3.در برهان گفته: «گردن بر وزن ارزن، معروف است و به عربى جيد و عنق خوانند و جمع آن گردنهاست، و شجاع و قوى و صاحب قدرت را نيز گويند و جمع آن گردنان است».
4.اسلام فقط در دو نسخه «ح - د» است.
5.از آيه ۹ سوره مباركه زمر.