ويژگى‏هاى شيعه اصولى در نگاه عبد الجليل قزوينى‏ - صفحه 354

دنيا اختيار چنين تصنيفى نكردى.۱

ب. ديدگاه شيعه اصوليه در باره نقش عقل در اصول عقايد

عبد الجليل آورده:
شيعه اصوليه را استاد مذهب و طريقت در معقولات، عقل و نظر باشد و بر اثبات توحيد و عدل و پاكى و يگانگى و عصمت و صدق همه انبيا و ائمّه، آن را حجّت آورند و اين طريقت، خداى تعالى تقرير كرده است و عقل و عقيده بى تقليد و تعليم فرشتگان آسمان‏هاست كه همه اين مذهب دارند و بر اين اعتقادند و انبيا را عليهم السلام در معقولات اين مذهب و طريقه بوده است. امّا در شرايع و فروع اگر خواهد كه بداند كه واضع مذهب شيعه كه بوده، اوّل خداى تعالى كه او كتب به جبرئيل امين داده و به محمّد صلى اللَّه عليه و آله فرستاده است از اين جاست كه شريعت منصوص گويند اين طايفه چنانچه حق تعالى مى‏فرمايد: (وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا)۲ بعد از آن رسول صلى اللَّه عليه و آله به امير المؤمنين على عليه السلام و همه صحابه و اهل بيت بگفته.۳
در جاى ديگر در باره نقش عقل در عقايد، عبارات تندى به كار مى‏برد و مى‏نويسد:
صد هزار لعنت خدا و انبيا و اوليا و فرشتگان و مؤمنان بر ملحدان كشته و مرده و زنده باد كه مؤثّر در معرفت خدا قول پيغمبر را گويند و بر اَضعاف آن رحمت خداى تعالى بر همه مؤمنان كشته و مرده و زنده باد كه مؤثّر در معرفت خداى تعالى عقل و نظر را دانند و بر وجه دليل كه توليد علم كند.۴
در جايى ديگر باطنيان را نقد مى‏كند كه چرا وجوب معرفت را از طريق سمع مى‏دانند:
صد هزار لعنت هفت آسمان و زمين بر باطنيان و صبّاحيان باد تا چرا وجوب معرفت را حوالت به سمع پيغمبر و معلّمى صادق كردند! شيعيان

1.همان، ص ۴۵۴ - ۴۵۵.

2.سوره حشر، آيه ۷.

3.نقض، ص ۱۷ - ۱۸.

4.همان، ص ۸۸.

صفحه از 370