پراكندگى جغرافياىِ جمعيتى شيعيان اماميه بر مبناى كتاب «نقض» - صفحه 47

(مشهد اردهال كنونى)، همواره پذيراى زائران است و مجد الدين از بزرگان اين ديار، به زينت و رونق و نور و بركات آن و صفاى ايمان و نزهت طاعت مؤمنان آن اشاره كرده است. ۱

3. آوه (آبه)

مقدسى، آن را آوه رى، ياقوت، قريه يا شهرچه‏اى به نام آبه، ۲و مستوفى، ولايتى با «چهل پاره ده» معرفى مى‏كند. ۳ هم‏اكنون آبه در مغرب قم، از توابع ساوه محسوب مى‏شود. مردم آن، سفيدچهره و در مذهب، شيعه اثنى عشرى و به غايت متعصّب اند، ۴ در حالى‏كه اهل ساوه، سنّى شافعى اند و همواره اين دو گروه نسبت به يكديگر تعصّب مى‏ورزند. ۵ مى‏گويند بين اهالى ساوه و آبه، نهرى بزرگ است كه هنگامه بهار، اتابك شيرگير، پلى عجيب و شكوهمند - كه داراى هفتاد طاق بود - برآن ساخت كه مانند آن برروى زمين وجود نداشت. ۶
آبه اگر چه شهر كوچكى است، امّا بقعه‏اى است بزرگوار از شعار مسلمانى و آثار شريعت مصطفوى و سنّت علوى. غدير و قدر و عاشورا و ختم قرآن، در آن جا متواتر و علماى آن چون سيّد ابو عبد اللَّه و سيّد ابو الفتح الحسينى، متبحّر و متديّن، همچنين وجود امام‏زادگان عبد اللَّه موسى، فضل و سليمان از اولاد موسى كاظم عليه السلام، اين شهر را منوّر و مشتهر ساخته است. ۷
از پيامبر روايت است كه فرمود: «در شب معراج، نظرم بر بقعه‏اى افتاد سفيد و نورانى كه بوى خوش آن برمن رسيد. پرسيدم كه اين كدام بقعه است؟ جبرئيل گفت: اين بقعه را آبه خوانند، كه رسالت تو و آل تو را بر آن عرضه كردند و آنان نيز قبول

1.نقض، ص ۱۹۸ - ۱۹۹.

2.جغرفياى تاريخى سرزمين‏هاى خلافت شرقى، ص ۲۲۸.

3.نزهة القلوب، ص ۶۶.

4.همان، ص ۶۵ - ۶۶.

5.معجم البلدان، ج ۳، ص ۲۴.

6.روضات الجنّات، ج ۶، ص ۳۲۳.

7.ر.ك: نقض، ص ۱۹۹.

صفحه از 62