اين واژههاى به ظاهر پراكنده را به هم مرتبط ساخته و ساخت و ساز جامعترى به آن داده است.
* در «معجم»، كلمات مشتق در ذيل واژههاى مصدرى آن، به يك رأس مشترك منتهى شده است.
مثلاً: كلمه المتقون و يا المهاجرين در ذيل كلمه التقوى و الهجره آمده است و كاربر را از مراجعه به جاهاى پراكنده، بىنياز ساخته است. ولى در «فرهنگ»، هر كدام از مشتقات در محل الفبايى خود و متفرق از يكديگر آمده و از طريق ارجاع به هم مىپيوندد. درنتيجه، كاربر مجبور است براى دريافت منظور خود به چند جاى «فرهنگ» مراجعه كند. بديهى است روش اول براى جلوگيرى از اتلاف وقت و ايجاد تمركز بر كل مضامين يك موضوع، به صواب نزديكتر است و مىتوان مشتقات را با ارجاع به محلّ مصدرى و يا اسمى آن، در ذيل يك ماده اصلى مرتب كرد.
در «فرهنگ» گرچه مشتقات، متفرق است ولى بعضا از تنوع موضعى بيشترى برخوردار است. مثلاً واژه الكافرون و يا المتّقون، گرچه از ماده اصلى خود، فاصله گرفته، ولى در مقايسه با «معجم» داراى تنوع موضوعى بيشترى است.
* سيستم ارجاعات در «فرهنگ» به مراتب كاملتر از معجم است، بالاخّص در موضوعاتى كه جنبه تكميلى و مضمون نزديك داشته است. در اين فرهنگ ـ كتاب حاضر ـ تلاش شده، ضمن بهرهگيرى از محاسن ياد شده، سليقههاى ديگرى ـ كه ذيلاً خواهد آمد ـ مورد استفاده قرار گيرد.
روش تنظيـم
پديد آورندگان، براى تهيه اين فرهنگ، بدون هيچ قالب پيش ساختهاى، به اصل متن مراجعه و كلمه متن را بررسى كرده و با مشورت، از واژههاى متنى براى تحليل موضوعى استفاده كردهاند. آنگاه پس از گزينش واژهها، با استفاده از كامپيوتر (رايانه)، آنها را به صورت الفبايى مرتب كردهاند. اين نكته نيز گفتنى است كه از ابتدا بر اين باور بودهايم كه كار ما تهيه «فرهنگ موضوعى» است نه كشف الالفاظ. لذا واژههايى را